Mykonos IllustratedΑΝΕΞΑΡΤΗΤΗ ΜΑΤΙΑ ΣΤΟ ΝΗΣΙ
ΠΑΓΚΟΣΜΙΑ ΩΡΑ
Μύκονος
Νέα Υόρκη
Ουάσιγκτον DC
Λος Άντζελες
Ντουμπάι
Μόντε Κάρλο
Λονδίνο
Μιλάνο
Τέχνες: Το χρονικό του κύματος — εικόνα banner
Image Part of the Mykonos Illustrated Editorial Collection. ® All Rights Reserved

Δημοσιεύτηκε · Ενημερώθηκε

Τέχνες

Το χρονικό του κύματος

Πώς διαμορφώθηκε το καλλιτεχνικό κίνημα της Μυκόνου

Το «Καλλιτεχνικό Κίνημα της Μυκόνου» δεν είχε ποτέ μανιφέστο, έδρα ή κοινή αισθητική γραμμή. Ήταν ένα κύμα: μια διαδοχή ανθρώπων που συνέκλιναν σε ένα άγονο νησί των Κυκλάδων και το μετέτρεψαν σε σημείο αναφοράς.

Ζωγράφοι της Γενιάς του '30, ποιητές, φωτογράφοι, ηθοποιοί και μέλη της διεθνούς ελίτ συναντήθηκαν στα ίδια σοκάκια, κάτω από το ίδιο φως. Το χρονολόγιο που ακολουθεί καταγράφει τους σταθμούς αυτής της συνάντησης, από το Μεσοπόλεμο έως σήμερα.

Πριν από το κύμα (1873–1949)

Το έδαφος προετοιμάστηκε από την αρχαιολογία και την ακαδημία, πολύ πριν από τον τουρισμό.

  • 1873–1913 · Οι ανασκαφές της Γαλλικής Αρχαιολογικής Σχολής στη γειτονική Δήλο φέρνουν στη Μύκονο τους πρώτους μορφωμένους ταξιδιώτες (art scene athens).
  • 1932 · Ο γλύπτης Κώστας Δημητριάδης, διευθυντής της Ανωτάτης Σχολής Καλών Τεχνών, ιδρύει στη Μύκονο το πρώτο παράρτημα της Σχολής. Γενιές σπουδαστών και καθηγητών περνούν από εκεί.
  • Δεκαετία 1930 · Ζωγράφοι όπως ο Εμμανουήλ Ζάιρης, ο Γιάννης Κεφαλληνός και ο Γιάννης Σπυρόπουλος φιλοξενούνται στο παράρτημα και αποτυπώνουν τα ανεμοδαρμένα τοπία, τις εκκλησίες και τα σοκάκια του νησιού. Ανάμεσά τους ο νεαρός Γιάννης Μόραλης, υπότροφος στο παράρτημα το 1935, που φιλοτεχνεί μια σειρά σχεδίων με θέμα τη Μύκονο. Την ίδια περίοδο ο Γερμανός φωτογράφος Herbert List απαθανατίζει το νησί και τις αρχαιότητες της Δήλου.
  • 1939 · Ο υπερρεαλιστής ποιητής και ζωγράφος Νίκος Εγγονόπουλος ταυτίζει, σε στίχους του, την ψυχή του με ένα σοκάκι της Μυκόνου τη στιγμή που πέφτει η νύχτα.
  • Μεσοπόλεμος · Η Μυκονιάτισσα ζωγράφος Μαρία Ιγγλέση δίνει τοπική φωνή στη σκηνή. Το σπίτι της στεγάζει σήμερα τη Δημοτική Πινακοθήκη Μυκόνου.

Η άνοδος (1950–1959)

Μεταπολεμικά, το νησί είναι φτωχό και σχεδόν απρόσιτο. Ακριβώς αυτή η λιτότητα γοητεύει τους καλλιτέχνες.

  • Αρχές δεκαετίας 1950 · Ο Γιάννης Μόραλης, καθηγητής πλέον της Σχολής Καλών Τεχνών, επιστρέφει στο νησί όπου είχε μαθητεύσει. Φωτογραφία του 1954 τον δείχνει στο νησί με τον γιο του Κωνσταντίνο (Εργαστήριο Γιάννης Μόραλης). Έργα του με θέματα από τη Μύκονο παρουσιάστηκαν αργότερα στη Δημοτική Πινακοθήκη.
  • 1955–1957 · Ο Αμερικανός φωτογράφος Robert McCabe απαθανατίζει το νησί, πολλά πλάνα για το National Geographic. Ο ίδιος θυμάται ότι την ημέρα της άφιξής του βρίσκονταν εκεί περίπου δεκαπέντε επισκέπτες, χωρίς ηλεκτρισμό, αυτοκίνητα ή λιμάνι (Pappas Post).
  • 1958 · Ένας τραυματισμένος πελεκάνος περισυλλέγεται από ψαρά και μένει στο νησί. Ο «Πέτρος» γίνεται η μασκότ της Μυκόνου και, λίγα χρόνια μετά, πρωταγωνιστής των πιο διάσημων φωτογραφιών της (Wikipedia).
  • Τέλη δεκαετίας 1950 · Καλλιτέχνες, μποέμ ταξιδιώτες και μέλη βασιλικών οικογενειών ανακαλύπτουν το νησί, ανοίγοντας τον δρόμο στον τουρισμό.

Η χρυσή δεκαετία (1960–1969)

Μία επίσκεψη, στις 10 Ιουνίου 1961, μετατρέπει ένα νησί καλλιτεχνών σε διεθνή μύθο.

  • 10 Ιουνίου 1961 · Η Πρώτη Κυρία των ΗΠΑ, Jacqueline Kennedy, φτάνει στο λιμάνι με το κότερο «North Wind» του εφοπλιστή Μάρκου Νομικού. Η επίσκεψη εντάσσεται σε οκταήμερο ιδιωτικό ταξίδι στην Ελλάδα, με πρόσκληση της Αμαλίας Καραμανλή (ΟΤΕ Museum).
  • Ίδια ημέρα · Ο φωτογράφος του LIFE James Burke καταγράφει τη συνάντησή της με τον πελεκάνο Πέτρο. Οι εικόνες κάνουν τον γύρο του κόσμου (Murder is Everywhere). Η Jackie γευματίζει στη βίλα της εκδότριας Ελένης Βλάχου (Pappas Post).
  • Δεκαετία 1960 · Ο Αριστοτέλης Ωνάσης με τη Μαρία Κάλλας και ο Σταύρος Νιάρχος αγκυροβολούν συχνά στις παραλίες του νησιού. Η Μελίνα Μερκούρη, ο Marlon Brando, η Grace Kelly και ο Richard Burton αναφέρονται ανάμεσα στους επισκέπτες (Madata). Το Λαογραφικό Μουσείο φυλάσσει περισσότερες από 300 υπογραφές επωνύμων (Μηχανή του Χρόνου).
  • Δεκαετίες 1960–1970 · Μια διεθνής κοινότητα εικαστικών εγκαθίσταται στο νησί: οι Γάλλοι Geneviève και Pierre Couteau, η Aimée Moreau, η Lilly Kristensen, ο Luis Orozco, πλάι στους Έλληνες Μαργαρίτα Μπακοπούλου, Θεόδωρο Πάντο, Ελένη Παπαδογιάννη, Μανώλη Πεταλά και Ματθαίο Φλωράκη (Culturenow).
  • 1968 · Η Jackie παντρεύεται τον Ωνάση και η Ελλάδα γίνεται η δεύτερη πατρίδα της. Την ίδια χρονιά ο Γερμανός ηθοποιός Thomas Fritsch γυρίζει την «Επιχείρησις Απόλλων» και αγοράζει σπίτι πάνω από το λιμάνι.

Ωρίμανση (1970–1993)

Η φήμη πλέον προηγείται του νησιού. Η καλλιτεχνική κοινότητα ριζώνει και εμφανίζονται οι πρώτοι εμπορικοί χώροι τέχνης.

  • Δεκαετία 1970 · Η διεθνής κοινότητα ζωγράφων της προηγούμενης δεκαετίας παραμένει ενεργή. Η ελεύθερη, κοσμοπολίτικη ατμόσφαιρα της εποχής θα γίνει αργότερα σημείο αναφοράς για τους σύγχρονους επιμελητές του νησιού (Mykonos Confidential).
  • 1983 · Ιδρύεται η Scala Shop Gallery, με έργα γνωστών Ελλήνων γλυπτών, ζωγράφων και κεραμιστών. Είναι από τους πρώτους μόνιμους εμπορικούς χώρους τέχνης στη Χώρα (In Mykonos).
  • Δεκέμβριος 1985 · Ο πελεκάνος Πέτρος σκοτώνεται σε τροχαίο. Η Jackie Kennedy Onassis δωρίζει στο νησί έναν θηλυκό πελεκάνο, την Ειρήνη, κλείνοντας έναν κύκλο που είχε ανοίξει το 1961 (Karma Group).

Η συνέχεια (1990–σήμερα)

Το κύμα αποκτά θεσμούς: γκαλερί διεθνούς εμβέλειας, μια μπιενάλε και μια πινακοθήκη που αφηγείται την ίδια την ιστορία του νησιού.

  • 1994 · Οι Βασίλης Ματσαϊδώνης και Χρήστος Νικολάου ιδρύουν την Rarity Gallery σε αρχοντικό των αρχών του 20ού αιώνα. Είναι οι πρώτοι που φέρνουν στην Ελλάδα έργα των Julian Opie, Carole Feuerman και Patrick Hughes, και η γκαλερί εξελίσσεται σε θεσμό της σκηνής (Rarity Gallery, Mina Luxury Hotels).
  • 1997 · Ιδρύεται η γκαλερί Minima, σε διώροφο κτίριο με δύο αίθουσες. Παρουσιάζει σύγχρονους Έλληνες και ξένους καλλιτέχνες, καθιερωμένους και ανερχόμενους, και απευθύνεται σε ένα ευρύ φιλότεχνο κοινό (Mina Luxury Hotels).
  • Τέλη δεκαετίας 1990 · Οι avant-garde καλλιτέχνες Νίκος Παυλίτινας και Δημήτρης Παπαδημητρίου δημιουργούν το T-Shirt Gallery και αφήνουν διακριτό αποτύπωμα στη σκηνή του νησιού, και σύντομα εγκαινιάζουν τις πρώτες τους εκθέσεις στην Δημοτική Πινακοθήκη Μυκόνου.
  • Αρχές 2000 · Στο κατώφλι της νέας χιλιετίας, ο Νίκος Παυλίτινας παρουσιάζει τις πρώτες ατομικές του εκθέσεις στη Μύκονο με χρήση multi media. Στρέφεται στη βιντεοτέχνη και την περφόρμανς σε συνεργασία με τον Video Artist Νίκο Ζάππα, τους ηθοποιούς Δέσποινα Γιαβάρα και Δημήτρη Παπαδημητρίου μετατρέποντας την Δημοτική Πινακοθήκη σε χώρο πρωτοπορίας.
  • 2013 · Η εικαστικός Λυδία Βενιέρη εγκαινιάζει την πρώτη Μπιενάλε Μυκόνου. Διεξάγεται κάθε μονό έτος, ως συμπόσιο τέχνης και φιλοσοφίας, με το παράρτημα της Σχολής Καλών Τεχνών ανάμεσα στους χώρους της (Mykonos Biennale).
  • 2015 · Η επιμελήτρια Μαρίνα Βρανοπούλου ιδρύει την Dio Horia στην πλατεία Πανάχρα, ως πρόγραμμα φιλοξενίας καλλιτεχνών και πλατφόρμα σύγχρονης τέχνης (Dio Horia, Artforum).
  • 15–26 Ιουλίου 2017 · Ο Αλέκος Φασιανός, μαθητής του Μόραλη και του Τσαρούχη, εκθέτει μαζί με τον Αργεντινό Antonio Seguí στην Kapopoulos Fine Arts, στο Ματογιάννι, παρουσία και των δύο καλλιτεχνών (Greeks Channel, Wikipedia).
  • 3–31 Ιουλίου 2018 · Η Δημοτική Πινακοθήκη «Μαρία Ιγγλέση» παρουσιάζει την έκθεση «Η Μύκονος μέσα από το βλέμμα των καλλιτεχνών. Από τον Μεσοπόλεμο έως το 1960», σε επιμέλεια της ιστορικού τέχνης Ειρήνης Σαββανή. Πολλά έργα εκτίθενται για πρώτη φορά (It's Only Arts, Κοινή Γνώμη).

Χώροι τέχνης, δημόσια προγράμματα και άνθρωποι που δίνουν χώρο στον πολιτισμό στη Μύκονο. Εστιάζουμε στο έργο, στο περιβάλλον του και στους όρους με τους οποίους μπορεί να το γνωρίσει το κοινό.

Οι τρέχουσες καταχωρίσεις

Το νησί σε ήχο και εικόνα

Το Mykonos Illustrated Radio συνδυάζει ένα επιμελημένο ορχηστρικό πρόγραμμα με φωτογραφίες από τη Μύκονο και τη Δήλο, με πλήρη αναφορά δημιουργών. Ακούστε το Mykonos Illustrated Radio →

Σχετικά αναγνώσματα

Οι εξελίξεις της σεζόν και η Μύκονος 2026: η ανασκόπηση εντάσσουν αυτές τις εξελίξεις σε ένα ευρύτερο πλαίσιο.

Εσείς επιλέγετε τους χάρτες και τις προβολές 3D.

Οι εξωτερικοί χάρτες και οι προβολές 3D είναι προαιρετικοί. Δεν φορτώνουν πριν από την επιλογή σας. Το site λειτουργεί και χωρίς αυτά. Πολιτική cookies

Ρυθμίσεις απορρήτου και cookies

Οι εξωτερικοί χάρτες και οι προβολές 3D είναι προαιρετικοί. Δεν φορτώνουν πριν από την επιλογή σας. Το site λειτουργεί και χωρίς αυτά.

Η απαραίτητη αποθήκευση για ασφάλεια, πλοήγηση και απομνημόνευση αυτής της επιλογής παραμένει ενεργή. Δεν εγκαθιστούμε διαφημιστικά trackers.

Η ανάκληση αφαιρεί αμέσως τους χάρτες και τις προβολές 3D. Cookies που έχει ήδη αποθηκεύσει τρίτος πάροχος διαγράφονται από τις ρυθμίσεις του browser ή του παρόχου.

Διαβάστε την πολιτική cookies